Voorbij het masker: Nasser’s Verhaal van Overleven naar Opbloeien

Nasser’s verhaal begint niet bij zijn geboorte, maar zelfs daarvoor. Zijn moeder bevond zich in een gewelddadige relatie, en de impact daarvan was zo groot dat Nasser bijna stierf voordat hij geboren werd. De navelstreng raakte om zijn nek gewikkeld tijdens een mishandeling, en vanaf dat moment, zo vertelt zijn therapeut later, bevond hij zich al in een pre-overlevingstoestand.

Wat volgde was geen kindertijd, maar wat Nasser een “survivalhood” (i.p.v. childhood) noemt. Een jeugd waarin overleven centraal stond. Dagelijks mishandeld door zijn vader, getuige van het geweld tegen zijn moeder, en uiteindelijk ontvoerd naar Tunesië waar hij op 7- of 8-jarige leeftijd werd besneden zonder verdoving, fysiek en mentaal mishandeld, en behandeld als minder dan een zwerfhond.

“Ik gaf mezelf de schuld,” vertelt Nasser. “Ik dacht: het is mijn fout. Er moet een reden zijn waarom mensen me zo behandelen, toch? Vooral je vader.”

Op die jonge leeftijd deed hij zijn eerste zelfmoordpoging.

Na bijna een jaar keerde Nasser terug naar Nederland, maar de ellende stopte niet. Zijn moeder ging terug naar zijn vader, en het fysieke geweld ging door. Toen zijn grootvader – zijn enige veilige haven – overleed toen Nasser 10 was, stortten zijn muren opnieuw in.

De jaren die volgden waren een constante staat van overleven. Verhuizen van huis naar huis, nooit een plek vinden waar hij thuishoorde, altijd op zijn hoede. “Je komt nooit uit die overlevingsmodus,” legt hij uit. “Ik vergat soms zelfs te ademen.”

Nasser werd volwassen, kreeg kinderen, werkte als personal trainer, en leek van buiten succesvol. Maar het was allemaal een façade, een masker dat hij 24/7 droeg. Tijdens COVID begon alles te kantelen. Financiële stress, de geboorte van zijn tweede kind die dramatisch verliep (twee en een half maand te vroeg), en het overlijden van de grootmoeder van zijn ex-partner.

Toen kwam de vraag die alles veranderde. De moeder van zijn ex-partner keek hem aan en vroeg: “Nasser, volg je mij in de depressie?”

“Het was alsof Pandora’s doos openging,” herinnert Nasser zich. “Maar toen realiseerde ik me: het is niet één doos. Het is een hangar vol dozen. En ze gaan allemaal open.”

Hij ontwikkelde wat “passieve zelfmoordgedachten” worden genoemd; niet actief plannen om zelfmoord te plegen, maar denken: “Als ik nu door een vrachtwagen word geraakt, is dat prima.”

Op een dag belde Nasser zijn dokter: “Ik sta op het punt iets te doen wat ik niet wil doen. Help me alsjeblieft. Ik heb therapie nodig. Ik had het twee weken geleden al nodig.”

Hij werd op een urgentielijst geplaatst en begon met therapie. De diagnoses volgden: hoogfunctionerende depressie (“de auto is kapot, maar je blijft rijden”), ongecompliceerde PTSS, en kenmerken van ADHD.

“Hoe gestoord ben ik?” vroeg hij zich af.

Maar toen stelde hij de vraag die zijn leven zou veranderen: “Wat kunnen we doen om hiervan af te komen voordat ik mijn kinderen ga opvoeden? Ik kan mijn kinderen niet opvoeden wetende dat ik dit in me heb, want ik zal het op hen overdragen.”

Zijn therapeut stelde EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) voor. Een therapie die je hersenen “reset” door trauma’s opnieuw te verwerken. “Het wordt het moeilijkste wat je ooit hebt gedaan,” waarschuwde ze.

“Ja, wat dan ook,” antwoordde Nasser.

Na de eerste sessie zag hij eruit alsof hij “20 rondes tegen Mike Tyson had gevochten.” Maar hij voelde vooruitgang.

In plaats van het rustig aan te doen, intensiveerde Nasser zijn therapie: van 45 minuten naar 90 minuten, van één sessie per week naar twee. “Ik wil dit niet meer,” zei hij tegen zijn therapeut. “Het is een marathon, maar mijn kinderen zijn jong. Ik wil niet dat ze me zo zien.”

Op 18 januari van dit jaar (2024) hoorde Nasser de woorden: “Je bent er klaar voor.” Zijn therapie was voltooid.

Maar zijn echte moment van wedergeboorte kwam tijdens Hyrox, een intense fitnesswedstrijd. Zijn benen reageerden niet meer, zijn lichaam schreeuwde om te stoppen, maar zijn innerlijke kind juichte hem toe. Zijn zoon stond aan de zijlijn.

“Ik kan niet opgeven voor hen,” dacht hij.

Toen hij de finish bereikte, zakte hij op zijn knieën. Hij huilde en fluisterde de woorden uit de film Southpaw die hij jaren eerder had gehoord: “I’m ready. I’m reborn.”

Nasser leeft nu volgens de weg van de samurai, geïnspireerd door het boek “Hagakure.” Het gaat over veerkracht, eer, en het leven van twee levens—het tweede begint wanneer je je ego doodt.

“Een samurai geeft nooit op, zelfs niet als hij sterft,” legt Nasser uit. “En dat is wat ik heb opgepikt: ik geef niet op.”

Nu is Nasser een pleitbezorger voor mentale gezondheid, vooral voor mannen. Hij ziet hoe het stigma mannen ervan weerhoudt hulp te zoeken.

“Als een vrouw zegt ‘Ik voel me niet goed,’ springt iedereen bij,” zegt hij. “Als een man dat zegt, krijgt hij te horen: ‘Kom op, je bent een man.'”

Zijn advies? Vraag niet “Hoe gaat het?” maar “Hoe voel je je?” Gevoelens zijn emoties, en die vraag opent deuren.

En als iemand zegt dat het “oké” is? Vraag door. “Wat bedoel je met oké?” Geef ze de ruimte om echt te praten.

Als vader van twee zonen is Nasser vastbesloten de cyclus te doorbreken. Wanneer zijn oudste zoon huilt, vraagt hij: “Waarom huil je? Je mag huilen, maar weet je waarom?”

Hij geeft zijn kinderen woorden voor hun emoties, gefrustreerd versus verdrietig, boos versus overweldigd. En hij creëert een veilige ruimte waar ze nooit bang hoeven te zijn voor zijn reactie.

“Ik wil niet dat ze ooit vragen: ‘Is papa zo vanwege ons?'” zegt hij. “Dat is mijn grootste angst.”

Nasser’s verhaal is er een van overleven, maar vooral van opbloeien. Het is een herinnering dat:

Op Wereld Mentale Gezondheidsdag en elke dag: je bent niet alleen. Hulp is beschikbaar. Jouw verhaal is nog niet voorbij.

NL: Bel 113 Zelfmoordpreventie: 0800-0113 of bezoek 113.nl 

Internationale hulp: findahelp